નશાનો ગઢ બની રહ્યું છે પૂર્વોત્તરનું રાજ્ય મિઝોરમ:મ્યાનમારથી નશાની સીધી હોમ ડિલિવરી, 3 વર્ષમાં લગભગ 4000 કિલો ડ્રગ્સ જપ્ત થયું

રાતના લગભગ સાડા 11 વાગ્યા છે. મિઝોરમની રાજધાની આઇઝોલમાં પારો ગગડી રહ્યો છે અને રસ્તાઓ લગભગ સૂમસામ છે. પરંતુ, આ શાંતિમાં સાદા કપડાં પહેરેલા કેટલાક યુવાનો હાથમાં ટોર્ચ અને લાકડીના દંડા લઈને નજરે પડ્યા. પૂછવા પર જાણવા મળ્યું કે આ પોલીસ નહીં, પરંતુ 'યંગ મિઝો એસોસિએશન' (વાયએમએ) ના સ્વયંસેવકો છે, જેઓ રાજ્યની નસોમાં ઘોળાઈ રહેલા મ્યાનમારના સિન્થેટિક ડ્રગ્સ 'આઇસ' થી આગામી પેઢીને બચાવવા માટે ચોકી રહી રહ્યા છે. મિઝોરમ હાલમાં તેના ઇતિહાસના સૌથી ભયાવહ નશાના સંકટનો સામનો કરી રહ્યું છે. મ્યાનમારની 500 કિમી લાંબી ખુલ્લી સરહદ પરથી આવતા ખતરનાક સિન્થેટિક ડ્રગ્સે રાજ્યના સામાજિક તાણાવાણાને વેરવિખેર કરી દીધા છે. ગયા વર્ષે આ ડ્રગ્સે 118 તો આ વર્ષે અત્યાર સુધીમાં 21 લોકોનો ભોગ લીધો છે. મ્યાનમાર સરહદને અડીને આવેલો ચંફાઈ જિલ્લો તેનો મુખ્ય કોરિડોર છે. છેલ્લા 3 વર્ષમાં અહીંથી લગભગ 4 હજાર કિલો ડ્રગ્સ જપ્ત કરવામાં આવ્યું. ભાસ્કરે લગભગ 200 કિમી ફરીને આ નેટવર્કને નજીકથી જાણ્યું. ચેટ ગ્રુપનો સ્ક્રીન શોટ બતાવવાથી જ ડ્રગ્સ મળી જાય છે ચોંકાવનારી વાત એ છે કે આખો કારોબાર ડિજિટલી થઈ રહ્યો છે. ડ્રગ્સ સપ્લાયર્સ વોટ્સએપ, ટેલિગ્રામ, ફેસબુક જેવા સોશિયલ મીડિયા પ્લેટફોર્મ પર સિક્રેટ ગ્રુપ્સ બનાવીને નેટવર્ક ચલાવી રહ્યા છે. ફક્ત ચેટ ગ્રુપનો સ્ક્રીન શોટ બતાવીને સરળતાથી ડ્રગ્સ મળી જાય છે. ભાસ્કરે જ્યારે YMAના સભ્ય પાસેથી કેટલાક સ્ક્રીન શોટ માંગ્યા, ત્યારે તેમણે સુરક્ષાની દ્રષ્ટિએ તે આપવાની ના પાડી દીધી. મિઝોરમ એક્સાઇઝ એન્ડ નાર્કોટિક્સ વિભાગના સંયુક્ત કમિશનર પીટર ઝોહમિંગથાંગાએ જણાવ્યું કે સ્થાનિક નેટવર્કમાં ‘આઇસ’ અને ‘કેન્ડી’ જેવા કોડ વર્ડ્સથી ડ્રગ્સ વેચવામાં આવી રહ્યું છે. દોઢ મહિનામાં આઇઝોલમાં જ 239 દર્દીઓ સામે આવ્યા છેલ્લા મહિનાઓમાં ડ્રગ્સની હોમ ડિલિવરી પણ થઈ રહી છે. આઇઝોલ સ્થિત સામાજિક કાર્યકર એલિન લાલાવનિપુઈ અમને એવા દર્દીઓ પાસે લઈ ગયા, જેઓ સિન્થેટિક ડ્રગ્સનો શિકાર બન્યા હતા. તેમણે જણાવ્યું કે મેં આ વર્ષે 10 એપ્રિલથી 28 મે વચ્ચે ફક્ત આઇઝોલમાં 239 દર્દીઓ નોંધ્યા છે. આટલા ઓછા સમયમાં આટલા દર્દીઓ મળવા એ પરિસ્થિતિની ભયાવહતા દર્શાવે છે. આમાંથી મોટાભાગના લોકો પહેલા દારૂ અને ગાંજો પીતા હતા, પરંતુ હવે ખતરનાક ડ્રગ્સ લઈ રહ્યા છે. હું અત્યારે સરહદ પર આવેલા ચંફાઈ જિલ્લામાં છું. YMAની સેન્ટ્રલ કમિટીના મહાસચિવ પ્રો. માલસોમલિયાના પણ સાથે છે. માલસોમલિયાનાએ અમને સરહદના એ વિસ્તારો પણ બતાવ્યા, જ્યાંથી મ્યાનમારથી ડ્રગ્સ મિઝોરમમાં આવે છે. તેમણે જણાવ્યું કે અહીં સરહદ પાર મ્યાનમારનો રિહખાવદાર વિસ્તાર છે, જ્યાં બંને તરફના લોકોના પારિવારિક સંબંધો છે. આ જ અવરજવરની પાછળ રાતના અંધારામાં નાના કેરિયર્સ (પેડલર્સ) ગાઢ જંગલો અને પહાડી પગદંડીઓમાંથી ડ્રગ્સનો જથ્થો ભારત લાવે છે. અહીંથી ડ્રગ્સ દેશના અન્ય ભાગોની સાથે-સાથે બાંગ્લાદેશ અને આરબ દેશો સુધી પહોંચી રહી છે. લગભગ 5 લાખ સ્વયંસેવકો ‘ઓપરેશન જેરીકો’ ચલાવી રહ્યા છે સૌથી મોટી વાત એ છે કે આ સિન્થેટિક ડ્રગ્સ સામે મિઝોરમના લોકો પોતે જ લડી રહ્યા છે. પ્રો. માલસોમલિયાનાએ જણાવ્યું કે જ્યારે સરકારી તંત્ર લાચાર દેખાવા લાગ્યું, ત્યારે મિઝો સમાજની સદીઓ જૂની પરંપરા “Tlawmngaihna” (નિઃસ્વાર્થ સેવાની ભાવના) જાગી ઊઠી. ચર્ચ, સ્થાનિક સમુદાય અને 5 લાખ સ્વયંસેવકો ધરાવતી સંસ્થા YMA એ પોતે મોરચો સંભાળી લીધો. અમે સપ્ટેમ્બર 2025 માં પોલીસ અને નાર્કોટિક્સ વિભાગ સાથે મળીને 'ઓપરેશન જેરીકો' શરૂ કર્યું. ચંફાઈના 13 સંવેદનશીલ ગામોમાં અમારા સ્વયંસેવકો તહેનાત છે. અમારું ગુપ્તચર નેટવર્ક જેવું ઇનપુટ આપે છે, અમે પોલીસ સાથે મળીને દરોડા પાડીએ છીએ. અમારું કામ પીડિતોને બચાવવાનું અને તેમને રિહેબ (નશામુક્તિ કેન્દ્ર) સુધી પહોંચાડવાનું છે. હવે મણિપુર રૂટનો ઉપયોગ કરી રહ્યા છે મ્યાનમારના તસ્કરો વાયએમએના કેન્દ્રીય અધ્યક્ષ આર. લાલંઘેતાએ જણાવ્યું કે ઓપરેશન જેરીકો અસર બતાવવા લાગ્યું તો તસ્કરોએ ડ્રગ્સ લાવવા માટે પરંપરાગત રસ્તાઓ બંધ કરી દીધા. હવે નશાના તસ્કરો મણિપુર રૂટનો ઉપયોગ કરી રહ્યા છે. પહેલા મ્યાનમારથી મણિપુરમાં એન્ટ્રી થાય છે અને ત્યાંથી ડ્રગ્સ મિઝોરમ અને અન્ય રાજ્યો સુધી પહોંચાડવામાં આવી રહ્યું છે. ------------ આ સમાચાર પણ વાંચો... ડ્રગ્સ વિરુદ્ધ ભારત-મ્યાનમાર બોર્ડર પર પહેલીવાર ED રેડ: ગુજરાતથી કાચો માલ જતો હતો; પ્રવર્તન નિર્દેશાલયે (ED) ગુરુવારે ડ્રગ તસ્કરી સંબંધિત મની લોન્ડરિંગ કેસમાં મિઝોરમમાં ભારત-મ્યાનમાર બોર્ડર પર પ્રથમ વખત દરોડા પાડ્યા. એજન્સીએ મિઝોરમના ચંફાઈ, આઈઝોલમાં તપાસ કરી. આ ઉપરાંત આસામના કરીમગંજ જિલ્લાના શ્રીભૂમિ અને ગુજરાતના અમદાવાદમાં પણ દરોડા પાડ્યા હતા.